Chứng rối loạn giấc ngủ là gì? Nguyên nhân và cách điều trị

Chứng rối loạn giấc ngủ là gì? Nguyên nhân và cách khắc phục

Rối loạn giấc ngủ là tình trạng thường gặp ở nhiều người hiện nay, ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động hàng ngày về thể chất lẫn tinh thần cũng như chất lượng cuộc sống và công việc. Những câu hỏi như làm sao để dễ ngủ, cách giúp ngủ ngon, cách giúp dễ ngủ hơn, … là những từ khóa được tìm kiếm khá nhiều trên mạng internet hiện nay. Đừng lo, bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu hơn về tình trạng rối loạn giấc ngủ là sao cũng như biết được những nguyên nhân, phân loại và hiểu được rối loạn giấc ngủ phải làm sao.

I. Rối loạn giấc ngủ là bệnh gì ?

Rối loạn giấc ngủ là nhóm các tình trạng làm ảnh hưởng đến khả năng ngủ tự nhiên thường xuyên. Cho dù chúng là do vấn đề sức khỏe gây ra hay do quá căng thẳng, chứng rối loạn giấc ngủ đang ngày càng trở nên phổ biến ở một số nước phát triển như Hoa Kỳ, … ở Việt Nam con số này cũng đang gia tăng từng ngày.

Hầu hết mọi người thỉnh thoảng gặp vấn đề về giấc ngủ do căng thẳng, lịch trình bận rộn và các ảnh hưởng bên ngoài khác. Tuy nhiên, khi những vấn đề này bắt đầu xảy ra một cách thường xuyên và cản trở cuộc sống hàng ngày, chúng có thể là dấu hiệu của chứng rối loạn giấc ngủ.

Điều quan trọng là bạn phải được chẩn đoán và điều trị kịp thời nếu nghi ngờ mình có thể mắc chứng rối loạn giấc ngủ. Nếu không được điều trị ngay, những tác động tiêu cực mà chứng rối loạn giấc ngủ gây ra có thể dẫn đến hậu quả xấu đến tình trạng sức khỏe của bạn. Và có thể ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống, hiệu suất công việc và giảm khả năng tập trung, gây căng thẳng, stress, áp lực trong công việc và các mối quan hệ.

Rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng sống của bạn
Rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng sống của bạn

II. Nguyên nhân gây rối loạn giấc ngủ

Có rất nhiều tình trạng, bệnh lý và rối loạn có thể gây ra rối loạn giấc ngủ. Trong nhiều trường hợp, rối loạn giấc ngủ phát triển do một vấn đề sức khỏe tiềm ẩn trong cơ thể.

2.1. Dị ứng và các vấn đề về hô hấp

Dị ứng, cảm lạnh và nhiễm trùng đường hô hấp trên là những yếu tố có thể khiến bạn khó thở vào ban đêm. Nghẹt mũi hay không thở bằng mũi được cũng có thế khiến bạn khó ngủ.

2.2. Đi tiểu thường xuyên

Tiểu đêm, hoặc đi tiểu nhiều lần, có thể làm gián đoạn giấc ngủ của bạn và khiến bạn thức giấc vào ban đêm. Sự mất cân bằng về nội tiết tố và các bệnh lý về đường tiết niệu cũng góp phần cho sự tiến triển của chứng rối loạn giấc ngủ. Hãy chắc chắn gọi cho bác sĩ của bạn ngay lập tức nếu đi tiểu thường xuyên kèm theo chảy máu hoặc đau.

2.3. Các bệnh đau nhức mãn tính

Một số bệnh đau nhức mạn tính cũng ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn
Một số bệnh đau nhức mạn tính cũng ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn

Cơn đau liên tục có thể khiến bạn khó đi vào giấc ngủ và thậm chí có thể đánh thức giấc ngủ của bạn sau khi bạn đã đi vào giấc ngủ. Một số bệnh lý đau nhức mãn tính là nguyên nhân gây rối loạn giấc ngủ bao gồm:

  • Viêm xương khớp mãn tính
  • Hội chứng mệt mỏi thường xuyên
  • Đau mô cơ xơ hóa
  • Bệnh viêm ruột mạn
  • Chứng đau đầu dai dẳng
  • Đau thắt lưng liên tục

Trong một số trường hợp thì các cơn đau mãn tính có thể tiến triển trầm trọng hơn bởi tình trạng rối loạn giấc ngủ. Và các chuyên gia, bác sĩ cho rằng sự phát triển của chứng đau cơ xơ hóa có thể liên quan đến các vấn đề về giấc ngủ.

2.4. Căng thẳng, lo lắng, stress

Căng thẳng, lo lắng và stress thường có những tác động tiêu cực đến chất lượng giấc ngủ của bạn. Bạn có thể sẽ khó đi vào giấc ngủ sâu hoặc không thể ngủ được. Gặp ác mộng, nói chuyện khi ngủ (hay nói mớ khi ngủ) hoặc mộng du cũng làm gián đoạn quá trình ngủ của bạn.

Stress ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng giấc ngủ
Stress ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng giấc ngủ

III. Hội chứng rối loạn giấc ngủ

Tùy thuộc vào loại rối loạn giấc ngủ khác nhau mà người bệnh có thể khó đi vào giấc ngủ sâu và cảm thấy vô cùng mệt mỏi, uể oải suốt ngày. Sự thiếu ngủ có thể tác động và ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, năng lượng, sự tập trung, tinh thần làm việc của bạn. Có nhiều dạng rối loạn giấc ngủ khác nhau và một trong số đó có thể do các tình trạng sức khỏe tiềm ẩn gây ra.

3.1. Mất ngủ

Mất ngủ đề cập đến tình trạng không thể đi vào giấc ngủ hoặc không thể ngủ sâu giấc. Nó có thể được gây ra bởi tình trạng jet-lag (xảy ra khi đồng hồ tự nhiên của cơ thể, hoặc nhịp sinh học, bị gián đoạn do di chuyển đến múi giờ khác nhau, ảnh hưởng đến năng lượng và trạng thái tỉnh táo của bạn), căng thẳng và lo lắng, nội tiết tố hoặc các vấn đề về hệ tiêu hóa. Mất ngủ cũng có thể là triệu chứng cho một tình trạng bệnh lý tiềm ẩn của sức khỏe. Mất ngủ có thể là vấn đề đối với sức khỏe cũng như chất lượng cuộc sống và công việc của bạn, nó có khả năng gây ra một số tình trạng như:

  • Trầm cảm
  • Khó tập trung
  • Cáu kỉnh, khó chịu
  • Tăng cân
  • Làm suy giảm thành tích học tập hoặc công việc
Mất ngủ là tình trạng phổ biến hiện nay
Mất ngủ là tình trạng phổ biến hiện nay

Hiện nay, tình trạng mất ngủ là vô cùng phổ biến đối với mọi người trong cuộc sống hiện đại ngày nay.Theo một số nghiên cứu, có đến 50 phần trăm người Mỹ trưởng thành trải qua nó vào một thời điểm nào đó trong đời. Tình trạng rối loạn giấc ngủ này thường gặp phổ biến nhất ở người già lớn tuổi và phụ nữ.

Mất ngủ thường được phân làm 3 loại:

  • Mất ngủ mãn tính, khi tình trạng mất ngủ này xảy ra thường xuyên ít nhất 1 tháng.
  • Không liên tục, khi tình trạng mất ngủ xảy ra theo chu kỳ.
  • Thoáng qua, khi mất ngủ kéo dài chỉ vài đêm mỗi lần

3.2. Chứng ngưng thở khi ngủ

Chứng ngưng thở khi ngủ được đặc trưng bởi sự ngừng thở trong lúc ngủ. Đây là tình trạng bệnh lý nghiêm trọng khiến cơ thể của bạn trao đổi ít oxy hơn và khiến bạn tỉnh giấc vào ban đêm. Chứng ngưng thở khi ngủ chia làm 2 loại:

  • Ngưng thở khi ngủ do sự tắc nghẽn, trong đó luồng không khí bị tắc nghẽn do không gian đường thở bị cản trở hoặc do quá hẹp.
  • Ngưng thở khi ngủ trung tâm, nơi có vấn đề về sự kết nối giữa não bộ và các cơ kiểm soát hơi thở của bạn.

3.3. Parasomnias

Là một loại rối loạn giấc ngủ gây ra các cử động và hành vi bất thường trong khi ngủ, bao gồm:

  • Mộng du
  • Nói chuyện khi ngủ (ngủ nói mớ)
  • Ác mộng
  • Đái dầm
  • Nghiến răng hoặc nghiến hàm

3.4. Hội chứng chân không yên

Hội chứng chân không yên (Restless leg syndrome) là một nhu cầu quá mức cần để di chuyển chân. Sự thôi thúc, thúc đẩy này đôi khi đi kèm với cảm giác ngứa ran ở hai chân. Các triệu chứng này có thể xảy ra vào bạn ngày và ban đêm nhưng phổ biến nhất là vào ban đêm. Hội chứng chân không yên thường liên quan đến tình trạng sức khỏe bao gồm hội chứng rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) và bệnh Parkinson.

3.5. Chứng ngủ rũ

Chứng ngủ rũ được đặc trưng bởi “giấc ngủ” xảy ra trong khi đang thức. Điều này có nghĩa là bạn sẽ đột nhiên cảm thấy vô cùng mệt mỏi và chìm vào giấc ngủ mà không có dấu hiệu báo trước. Rối loạn này cũng có thể khiến bạn bị tê liệt khi ngủ, khiến bạn không thể di chuyển hay cử động ngay sau khi vừa mới thức dậy. Mặc dù chứng ngủ rũ có thể tự xảy ra, nhưng nó cũng liên quan đến một số rối loạn thần kinh nhất định, chẳng hạn như bệnh đa xơ cứng.

Chứng ngủ rũ (Narcolepsy)
Chứng ngủ rũ (Narcolepsy)

IV. Tình trạng rối loạn giấc ngủ và cách điều trị hiệu quả

Trong một số trường hợp, rối loạn giấc ngủ có thể là triệu chứng của một số tình trạng liên quan đến sức khỏe  về tâm thần. Những vấn đề về tình trạng rối loạn giấc ngủ này có thể biến mất sau khi được điều trị kịp thời các nguyên nhân có liên quan. Điều trị rối loạn giấc ngủ có thể khác nhau tùy thuộc vào loại và nguyên nhân khác nhau. Tuy nhiên, việc điều trị thường bao gồm sự kết hợp của các phương pháp điều trị y tế và thay đổi lối sống.

4.1. Điều trị y khoa

Điều trị y khoa cho chứng rối loạn giấc ngủ có thể bao gồm:

  • Sử dụng thuốc ngủ.
  • Thực phẩm chức năng melatonin (melatonin – hormone giúp điều hòa giấc ngủ).
  • Thuốc điều trị dị ứng hoặc cảm lạnh cho bất kỳ vấn đề sức khỏe tiềm ẩn nào.
  • Sử dụng các thiết bị thở hoặc phẫu thuật (thường dùng cho chứng ngưng thở khi ngủ).
  • Sử dụng bộ bảo vệ nha khoa (thường dùng cho người nghiến răng khi ngủ).

4.2. Thay đổi lối sống

Điều chỉnh lối sống của bạn có thể cải thiện đáng kể chất lượng giấc ngủ và giúp ngủ ngon, ngủ sâu hơn, đặc biệt là khi được thực hiện kết hợp với điều trị y khoa. Một số cách thay đổi lối sống như:

  • Kết hợp ăn nhiều rau và cá vào chế độ ăn của bạn và giảm lượng đường.
  • Giảm căng thẳng và lo lắng bằng cách tập thể dục và kéo giãn gân cốt.
  • Tạo và tuân thủ một thói quen tốt trước khi ngủ đều đặn.
  • Uống ít nước trước khi chuẩn bị đi ngủ.
  • Hạn chế sử dụng thức uống có chứa caffeine như cà phê, trà, …, đặc biệt là vào buổi chiều muộn hoặc buổi tối.
  • Hạn chế sử dụng thuốc lá và bia rượu, thức uống có cồn.
  • Ăn các bữa ăn có ít lượng carbohydrate hơn trước khi đi ngủ.
  • Duy trì cân nặng hợp lý theo khuyến nghị của các chuyên gia, bác sĩ.
  • Đi ngủ và thức dậy vào cùng một thời điểm mỗi ngày sẽ cải thiện được đáng kể chất lượng giấc ngủ của bạn. Mặc dù bạn có thể muốn ngủ nướng vào cuối tuần, những điều này có thể khiến bạn khó thức dậy và khó ngủ hơn trong tuần làm việc.

V. Kết luận

Tình trạng rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ và gián tiếp làm suy giảm chất lượng cuộc sống, công việc cũng như sức khỏe của bạn và nó có thể tìm ẩn nhiều bệnh lý nguy hiểm trong cơ thể. Vì vậy việc tìm ra nguyên nhân và điều trị, khắc phục tình trạng này sớm nhất có thể là điều vô cùng cần thiết. Qua bài viết trên, hy vọng đã cung cấp cho các bạn những thông tin hữu ích về chứng rối loạn giấc ngủ cũng như biết được những nguyên nhân và biện pháp khắc phục và điều trị kịp thời để bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cải thiện chất lượng cuộc sống.

0/5 (0 Reviews)
Chứng rối loạn giấc ngủ là gì? Nguyên nhân và cách điều trị

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Chuyển lên trên